Kela Pazû

Iğdır, 11 Ağustos.— Burada alınan haberlere göre, Alashgard [Eleşkirt] bölgesinde Ermeniler ile Kürtler arasında çatışmalar çıkmış ve bu çatışmalarda Kürtler önemli kayıplar vermiştir. Bununla birlikte, birkaç Ermeni öldürülmüş ve yaralanmıştır.

 Ermenistan "Horizon" gazetesinin muhabiri Iğdır'dan yazıyor: Eçmiyazin istasyonundan Iğdır'a kadar gözyaşı döktüm. Başka bir yerde benim gördüğüm kadar felaket ve kederin bulunup bulunamayacağını bilmiyorum.

ERZURUM'DAN Erzurum’dan 1/13 Eylül’de Anatolikon Kirikas’a şöyle yazıyorlar: Mihrali adlı bir Karapapak lideri, 300 atlıyla Aleksandropol’ün ötesinde, Tiflis yolu üzerinde bir keşif harekâtı yaptı. Karabulak ve Celaloğlu arasında geçen bu düzensiz birlikler, Aleksandropol ve Tiflis arasındaki telgraf hatlarını kesti; dahası telleri ve direkleri söküp Rusların onları tekrar bulup telgraf iletişimlerini kolayca yeniden kurmalarını engellemek için dağların içine özenle sakladılar.

Erzurum'dan 16 Ağustos'ta Anatolikos Kiriks'e [Gazete] yazıyorlar. Rus ve Türk ordularının merkezleri birbirlerinin karşısında hareketsiz durmakta ve bu hareketsizlikten çıkmak için hiçbir niyet göstermemektedirler.

İSMAİL HAKKI PAŞA'NIN KARARGÂHINDAN Zor karargâhında, Bayazıt tarafında Kürt İsmail Hakkı Paşa, son zamanlarda Ermeni general Terguk'un, kendi karşısında konuşlanmış olan ordusunun zayıfladığını, merkeze takviye birlikler gönderdiğini ve Türklerin Erivan yolunu kesmek için elinde zorlukla 12 tabur bulundurduğunu haber aldı. Dün (3) gün batımına yakın İsmail Hakkı Paşa, Erzurum'daki komutana, Ruslara saldırmak için gece saat 10 sularında harekete geçeceğini telgraf çekti.

Alexandropol, 9 Ağustos. (Resmi.) Tergukassoff'un kolordusunun karşısında bulunan Türk kolordusu, ayın 5'inde, Çingili geçidinden Karavansaray geçidine kadar tüm hat boyunca taarruza geçti; Başıbozuk ve Kürt çeteleri, 6 tabur tarafından desteklenerek, Jora ve Kundşaha köylerinden gelerek, bütün gün direnen Rus karakollarını püskürttüler.

St. Petersburg, 28 Temmuz, Akşam. (Özel Muhabir) Rus ordusunun saflarında hizmet veren, çok övülen Müslüman milislerin güvenilirliği ve Rus sınır bölgelerindeki ruh hali hakkında, Erivan Valiliği'nden aşağıdaki raporu alıyorum:

St. Petersburg, 20 Temmuz. (Orijinal Muhabirlik)  - Bugün Aleksandropol'den bildirildiğine göre, Büyük Prens Mihail Nikolayeviç, hatalı bir şekilde iddia edildiği gibi Tiflis'e gitmemiş, bilakis Tergukasov kolordusunun kalıntılarını gözden geçirmek üzere Erivan üzerinden Iğdır'a hareket etmiştir.

Rus Kafkas Ordusu'nun geri çekilmesi üzerine "Politische Korrespondenz"in Tiflis muhabiri şunları yazıyor:

Savaş. Budapeşte, 21 Temmuz. - Bulgaristan'daki daha önemli ve bize coğrafi olarak daha yakın olan gelişmeler, bir süredir dikkatimizi Ermeni Yaylası'ndan uzaklaştırdı.

St. Petersburg, 11 Temmuz. (Özgün Muhabir) Kars'ın bombardımanının durdurulması ve birliklerin Aleksandropol'e çekilmesinin, burada zaten tedirgin olan ve yenilgiler yüzünden tarifsiz bir öfkeye kapılan halk üzerinde yarattığı yıkıcı etkiyi tahmin edebilirsiniz.

Savaş. Budapeşte, 11 Temmuz. —n— Bugünkü akşam gazetemizin telgraflarında bildirilen ve artık resmen de doğrulanmış olan Kars kuşatmasının Ruslar tarafından kaldırılması, savaş tarihinin en dikkat çekici olaylarından biridir.

Dün buraya ulaşan resmi bir telgraf, Bayezid'in gerçekten de Türklerin eline geçtiğini doğrular nitelikte görünüyor; telgraf şöyle: "Tümgeneral Kalobalayi Han'ın birliği, Bayezid'in aşağısındaki Karabulak'ta kendisine saldıran düşman gücünü, 8 ölü ve 8 yaralı kaybıyla bozguna uğrattı ve ardından Erivan, Akstafa ve Alexandropol'den gelen takviyeleri beklemek üzere Orgov'a çekildi."

Müşir Muhtar'ın harekat ordusundaki gelişmeler hakkında okuyucularımız, Osmanlı karargâhında bulunan özel muhabirimizin Erzurum'dan gönderdiği telgraflar aracılığıyla bilgilendirilmiştir. Türklerin, ana ordunun merkezindeki Sevin'de ve sağ kanattaki Zeyzbeykan'da gerçekleştirdiği ve artık Rusların da mecburen kabul ettiği silahlı başarıların sonuçları, Loris-Melikov ve Tergukasov'un tümenlerinin önemli ölçüde geri çekilmesinde kendini göstermektedir; öyle ki Muhtar, her iki Soğanlı geçidinin de yeniden tamamen hâkimi olmuştur ve Aras üzerindeki Sırp-Hanik ile aynı zamanda Toprakkale de yakın zamanda Türklerin eline geçmiştir.

 Petersburg, 22 Mayıs. Asya savaş alanından aşağıdaki haberler ulaşmıştır: Soçi, 19 Mayıs. Türk gemileri Adler Kalesi'ni bombalıyor.

 Rus Kafkas Ordusu'nun Yürüyüşleri Üzerine "Polit. Korrespondenz", Tiflis'ten ayın 6'sına ait bir rapor almaktadır ki bu rapor, o günden bu yana yaşanan olaylar, bilhassa Batum'daki muharebe neticesinde büyük ölçüde güncelliğini yitirmiş olsa da, Rusların Asya'daki ilk hareketlerinin açıklayıcı bir resmini sunduğundan hâlâ ilgi çekicidir. Yazı şöyle devam etmektedir: