Kela Pazû

Konstantinopolis'ten bildirildiğine göre, Diyarbekir (Kürdistan'da) için yeni atanan Fransız Konsolos Yardımcısı'na yönelik telgrafla bildirilen saldırı, kendisinin görev yerine gitmekte olduğu yolculuk sırasında meydana geldi.

​İstanbul, 25 Nisan. -  Erzurum ile Diyarbakır arasında, Türk hükümetinin geçen yaz para karşılığı hizmete aldığı dört Kürt aşireti, şimdi hükümetten kararlaştırılan tutarı talep etmiş ve alamayınca isyan ederek bu iki şehir arasındaki yolu da işgal etmişlerdir. Bu nedenle üzerlerine birlikler sevk edilmiştir.

KÜRTLER Kürtler, hem Kafkasya sınırları içinde hem de yurt dışında eski rejim döneminde özellikle üzerinde çok az durulan halklardan biriydi. Eski yönetimde, halkın refahı, bu halkın toprağı işleme kültürüne ne derecede bağlı olduğu açısından değerlendiriliyor ve hiçbir istisnaya izin verilmiyordu. Yönetim, Transkafkasya Kürtlerinin mükemmel bir çoban ama kötü bir çiftçi olduğunu kabul ediyor ve tüm bu iyi hayvancıları kötü çiftçilere dönüştürmek gerektiği görüşünü savunuyordu. Komşu Türkiye'de Kürt hayvancının, yerleşik Kürt reâyâdan çok daha büyük bir refah düzeyine sahip olduğu gerçeğine dikkat etmeyi bile istemiyorlardı.

 — Bayazıt civarında oturan nüfuzlu bir şeyh, Türk gazetelerinin bildirdiğine göre, çeşitli aşiretlerden 140.000 Kürd'ü kendi hesabına Yüce Devlet (Bâbıâli) uğruna asker yazmaya hazır olduğunu bildirmiştir. Bu güçlü Müslüman yardımcı kuvveti, büyük bir coşkuyla dindaşlarına hizmet etmeyi teklif etmektedir.

Barış Müzakereleri. Paris, 21 Nisan. (Havas.) - Alman heyeti, Barış Konferansı’na üç nota sundu. Birincisinde, 8 Ağustos tarihli anlaşmayla öngörülen belirli sayıda birlik yerine, tarafsız bölgede belirli bir toplam asker mevcudunun bırakılması için onay istenmektedir.

ASYA'DAKİ TÜRK ORDUSU Şehrimize çekilen bir telgrafta, Erzurum'dan alınan haberlere göre, Türklerin zaman elverdiği ölçüde savaş hazırlıklarını faal bir şekilde sürdürdükleri bildirilmektedir. Türk kuvvetleri, Kürdler ve Çerkesler de dahil olmak üzere 85.000 kişiye ulaşmaktadır.

VOSTOK. Musul İçin Mücadele (Muhabirimizden telgrafla.) MOSKOVA, 3 Ekim. Bağdat demiryolunun Asuriler tarafından işgaline dair telgraf üzerine, Türk Komünist Partisi'nin Komintern Yürütme Kurulu'ndaki temsilcisi Ahmed Cevad muhabirimize, Asurilerin Türk birliklerine karşı eylemlerinde, bu bölgede meydana gelen tüm olayların temelinde yattığı gibi, Musul petrolüne yönelik bir çıkarın da yattığını bildirdi.

OSMANLI İMPARATORLUĞU Konstantinopolis 10 Kasım. Aşağıdaki, 19 Zilkade 1238 (28 Temmuz 1823) tarihinde İran ile Bâb-ı Âli arasında akdedilen barış antlaşmasının özetidir.

GÖNÜLLÜ ASKER TOPLANMASI "Vakit" gazetesinden şu bilgileri özetliyoruz: Ünlü reis Bedirhan Paşa'nın oğlu Fahri Bey, Sırp savaşına da gönüllü bir alayla katılmış ve orada yararlık göstererek yaralanmıştı; şimdi ise memleketine yazdığı mektuplarla 40 ila 50 bin kişilik bir asker toplama seferberliği başlatmıştır. Bunların hepsi Dersim'de toplanacak ve orada on bin kişilik başka bir Kürd süvari kuvvetiyle birleşecektir.

Peterhan [Bedirhan] Paşa'nın oğlu Bahri Bey, savaş meydanına 40.000 piyade ve 8.000 Kürd süvarisiyle birlikte hareket etmektedir.

İran'ın Güneyinde Merkezi Hükümet İktidarının Kurulması. Geçtiğimiz yıl İran'ın kuzey ve kuzeybatısındaki bazı eyaletlerin (Şahseven, Maku Hanlığı, İran Kürdistanı) yarı bağımsızlığına son verip bu eyaletleri tamamen merkezi hükümete bağlayan İran hükümeti, geçen yılın sonundan itibaren İran'ın güneyine de el attı. Aynı hedefi, yani tüm İran'ı birleştirip "toparlamayı" ve ülkenin her köşesinde kendi otoritesini kabul ettirmeyi amaçlıyordu.

İRAN — Konstantinopolis'ten 17 Aralık tarihli bir mektuptan alıntı — "Bay I. Campbell'den gelen resmî mektuplar, İran Şahı'nın öldüğü sırada oğullarından birçoğunun, merhumun sahip olduğu mücevherleri almak için onun cesedinin üzerine hücum ettiklerini bildirmektedir; bu kapışma sırasında şehzadelerden üçü öldürülmüştür.

Erzurum'dan gelen mektuplar Kürtler arasında büyük bir kaynaşmanın hâkim olduğunu bildirmektedir. Muş-Bitlis vadisinde konuşlanmış olan Türk askerî birlikleri oradan ayrılır ayrılmaz Motki aşiretleri ayaklandı.

Kürt Ayaklanması. Konstantinopel, 10 Nisan. - Babıali'ye ulaşan haberlere göre, Bitlis'e saldırmış olan Kürtler, Van Gölü kıyısındaki Simek kasabasına doğru yönelmişlerdir. Van'dan gelen Türk kuvvetleri, General İhsan Paşa'nın komutası altında birleşerek dün asilere karşı harekâta başlamışlardır.

— "Paliyenesya" gazetesinden aşağıdakileri alıyoruz. Dün gelen iki telgraf, barışa dair her ümidin tükendiğini ortaya koydu. Birincisine göre, Rusya İmparatoru Aleksandr, 12/24 Nisan'da Kişinev'deki Rus karargâhına inmektedir.

Kürdistan’da Durum BAYAZIT, 17 Kasım -  Kürtlerin hissiyatında, kurtuluş beklememek gerektiği inancı güçleniyor.

İran'a sınır olan Kürdistan dağlık bölgesinin, Abdurrahman Paşa'nın ayrılması ve İranlıların Bağdat Valisi üzerindeki yoğun destekleri sonucunda, o bölge üzerindeki üstünlüğün, en azından şimdilik, Osmanlı İmparatorluğu'ndan tamamen kopup İran'a geçtiği görülmektedir.

 ​“Tr. Z.” gazetesi, İstanbul’dan 27 Mart tarihli mektubunda şöyle yazıyor: “Buradaki bir Kürt kadının, Maraş’ın en soylu ailelerinden gelen, ‘Kara Kız Hanım’ (yani kara bakire) namındaki kadının gelişi büyük yankı uyandırdı. Kendisi, masraflarını bizzat karşıladığı 500 kişilik bir birlikle Sultan’ın emrine girmek ve savaşa katılmak için izin istedi.

Tahran, Mart Ortası. ("Wr. Ztg." Muhabiri) - Osmanlı'da tütün rejisi kurulduktan sonra, İran'da da tütün tekeli meselesiyle ilgilenilmeye başlandı. Şahınşah'ın geniş imparatorluğunda tütün hiçbir vergiye tabi değildir. İran yılda yaklaşık 80 milyon Kran (1 Kran yaklaşık 28 Kreuzer'e eşittir) değerinde tütün tüketmektedir ve bunun yanı sıra ihracat da oldukça önemlidir. Tambaku adlı en meşhur tütün Şiraz çevresinde yetişmektedir. Daha az nikotin içeren tütün çeşitleri İsfahan, Yezd, Kaşan, Semnan ve Kürdistan'da yetiştirilmektedir.

Hınıs bölgesinden bildirildiğine göre, bir vergi tahsildarı Elpis'teki halka, hatta çocuklara ve kadınlara karşı son derece insanlık dışı davranmaktadır; diğer insanlık dışı eylemlerinin yanı sıra, bazı kişileri tüm gece boyunca direklere bağlı tuttuğu belirtilmektedir. Köyün zavallı sakinleri, bu adamdan başka türlü kurtulmanın bir yolunu bulamayınca, yüzde 50 faizle Kürtlerden borç para almaya mecbur kalmışlardır.

 — "Politiki Antapokriseos"un Diyarbakır muhabiri, Midyat dağı ve Siirt çevresi halkının Hükümet emirlerine karşı itaatsizliğini bildirmektedir. Bunlar çeteler halinde örgütlenerek şehirlerin ulaşım yollarını kesmekte, vergilerini ödemeyi ve kuraya çıkan yedekleri teslim etmeyi reddetmektedirler. Sason bölgesi yöneticisi konutundan çıkarılmış, Hango'da ise on Kürt, saymanı oğluyla birlikte, yöneticinin evinin iki adım ötesinde katletmiştir.

— Nif’ten bize 30’unda yazıyorlar. Paskalya Pazar günü, Müdürümüzün taraf tutmasından ve ihmalkarlığından ötürü, daha büyük boyutlara ulaşabilecek kötü bir duruma düştük. Zira Müdür, bir Kürt’ün ateşli silahla aldığı yüzeysel bir yarayı, kötü niyetle tehlikeli olarak nitelendirdi.