Kela Pazû

​— Mezopotamya'daki durum hakkında, 22 Eylül tarihli Diyarbekir'den şunlar yazılıyor: "Şeyh Abdülkerim isyanının lideri, Müntefik topraklarında, Bağdat Genel Valisinin emriyle onu takip eden bu aşiretin Şeyhi Nazır Paşa tarafından yakalanarak esir alındı. Abdülkerim'in esir alındığı gün, Musul'da bulunan valimiz, telgrafla bu olayın 21 pare top atışıyla kutlanmasını emretti ki bu, 16'sında öğleden sonra gerçekleştirildi.

Konstantinopel, 10 Nisan - Topçu Feriki Mehmed Tahir, Kürtlere 1400 kayıp verdirdiğini ve 500 kişiyi esir aldığını, ayrıca onların en sağlam mevzilerini ele geçirdiğini bildirmektedir.

İsyancı Kürtlerin bozguna uğratılıp dağıtılması hakkında daha ayrıntılı haberler almaktayız. 10.000 kişilik bir güçle Darban'da tahkimat kurmuşlardı; başlarında, isyanı başlatan iki bey bulunuyordu.

Pera, 29 Mart. ("K. Z.") - Herkesin gözü kararmış bir şekilde Pontus'a bakarken, Mezopotamya'da öyle şeyler olup bitiyor ki, bunlar kolaylıkla mevcut savaşta güçlü bir etken haline gelebilir ve Rusların Küçük Asya'daki seferini büyük ölçüde kolaylaştırabilir; kastettiğim, Cizre'de gittikçe yayılan isyandır.

Kürdistan'daki yeni ayaklanma ve bunun ortaya çıkış nedenleri hakkında "Tr. Ztg." (Trieste Gazetesi), Trabzon'dan 16 geçen ay tarihli bir yazı yazıyor: "Kürdistan isyanının bir zamanlar ana merkezi olan ve bastırılması geçtiğimiz on yılda Ömer Paşa'nın tüm gücünü tüketen meşhur Botan bölgesinin bir aşiret reisi olan İzzeddin Şir (İnancın Aslanı), mevcut savaş vesilesiyle Bâb-ı Âli'den affını ve sürgünden vatanına dönüş iznini almış, bunun karşılığında 500 süvari ve 1000 piyade ile savaş alanına gitmeyi taahhüt etmişti.

Çeşitli Haberler. Yüzbaşı Blosse Lynch, 25 Ocak'ta Coğrafya Cemiyeti'nde Ren ve Tuna nehirleri üzerinden, Anadolu'dan geçerek Dicle ve Fırat'a yaptığı seyahatin bir taslağını sundu.

"Journal de Constantinople" gazetesi, Türk başkentinden 16 ve 21 Eylül tarihli sayılarında şunları bildiriyor: Asya'da Ravanduz bölgesinin asi valisi Resul Paşa, Bağdat ve Musul paşalarının (daha önce bildirildiği gibi) birleşik kuvvetleri tarafından ilk tahkimatlarından çıkarıldıktan sonra, şimdi ikinci mevzilerinden de sürülmüştür. Bunun üzerine imparatorluk kuvvetleri şehrin üzerine yürümüş ve şehir, asilerin şiddetli direnişine rağmen ele geçirilmiştir. Şehrin ağır hasar gördüğü ve Resul'ün kaçtığı, ancak şiddetle takip edildiği bildirilmektedir. Bu çatışmalarda imparatorluk kuvvetlerinin eline geçen 3-400 esir Constantinopel'e gönderilmiştir.

Kürdistan'daki askeri operasyonlar hakkında "Journal de Constantinople" 21 Kasım tarihli sayısında şöyle yazıyor: "Cizre yargı bölgelerine komşu olan bölgelerdeki Derhan [Bedirhan] Bey'in hareketleri hakkında konuştuk. Şimdi, elindeki araçları çoğaltmak için, Diyarbekir vilayeti içinde yer alan Midyat ve Behramki bölgesi liderlerini kendisine bağlamak adına her yolu denediğini öğreniyoruz. Ayrıca, haksız da olsa, Hakkari'den Nurullah Bey'e güvenebileceğini düşünüyor. Bu arada, Musul Genel Valisi Tahir Paşa, bu entrikaları boşa çıkarmak için tüm önlemleri aldı."

Botan Kürtlerinin İsyanı Suriye gazetelerinden alınan bilgilere göre; Botan, Siirt ve Cizre bölgesinde ciddi Kürt ayaklanmaları yaşanmaktadır. Türk hükümeti bu bölgelere askeri güçler göndermiştir ancak isyancılara karşı üstünlük sağlayamamıştır. Ne var ki Türk birliklerinin Kürt emirlikleri üzerine saldırısı öylesine bir kararlılık ve ısrarla yürütülmektedir ki, Siirt-Botan bölgesindeki dağ silsilelerini tutan Kürtler, Türk sınırının öte tarafında, Irak ve Suriye'de yaşayan Kürt aşiretlerinden yardım istemeyi gerekli görmüşlerdir. Kürtlerin askeri faaliyetlerini, "Hoybun" Kürt komitesinin üyelerinden biri olan Rasule Muhammed Bey yönetmektedir. Çatışmalardan biri sırasında, tanınmış Kürt şeyhi Mustafa Ali Ağa'nın oğlu öldürülmüştür.

KÜRDİSTAN'DAN HABERLER "Anatolikos Tachydromos" (Doğu Postası), Kürdistan'dan aşağıdaki haberleri yayınlıyor. Diyarbakır, 14 Temmuz. - On iki gün önce tüm Samir aşireti, Cizre civarında göründü ve köyleri yakmaya ve yağmalamaya başladı. Bu kabiledeki kargaşanın liderleri kardeşler; Abdül Kerim, Abdül Rahman ve Ferham Paşa'dır.

Güney Kürdistan. Bütün Kürdistan dört gruba ayrılabilir: Farsistan sınırları içinde bulunan doğu Kürdistan; kendine özgü Dersim grubunun dahil olduğu batı Kürdistan; geçen yüzyılın başında ana Kürdistan'ın en huzursuz unsurlarının Kafkasya sınırlarına yakın yerlere göç etmesiyle oluşan kuzey Kürdistan; ve Bitlis, Diyarbekir, Musul vilayetleri ile Hakkari sancağı sınırları içindeki güney Kürdistan.

Osmanlı İmparatorluğu. Konstantinopolis, 5 Ağustos - Şimdiye kadar buradan Arnavutluk'a sevk edilen, büyük çoğunluğu avcılar ve voltijörlerden oluşan birliklerin toplamı 2000 kişiye ulaşmaktadır; Varna'da da aynı sayıda asker, "Tyuria" korvetinin de gideceği Arnavut İşkodrası'na gönderilmek üzere gemilere bindirilmektedir.

DOĞU KÜRDİSTAN'DAKİ AYAKLANMA ETRAFINDA AYAKLANMANIN NEDENLERİ.