23 Mayıs 1915

Gürcü Basını

Kooperatifçilik işi Gürcistan'da giderek güçleniyor. Kooperatifçiliğe şüpheyle bakan gruplar, yavaş yavaş kooperatif yönelimli fikirlerle doluyor ve bu şekilde geniş kooperatif çalışmasının temeli atılıyor. Fakat mevcut hayat önümüze ulusal kooperatifçilik fikrini getirdi. Buna ise güçlerimizin bazı çevreleri büyük bir direnç gösteriyor, her ne kadar bunun için hiçbir ciddi iddia öne sürülmemiş olsa da.

"T. A." — ulusal kooperatifçiliğe savaş ilan eden bu çevre, ulusal kooperatifçilik yararına öne sürülen tüm hükümleri sarsılmaz olarak kabul etti ve buna rağmen yine de ulusal kooperatifçilikle mücadele ediyor. "Tan. Azri" hangi hükme dayanıyor?

"Bu, tüketicilerin parçalanması, onların birbirine karşı karşıya getirilmesi demektir. Aynı mahallede Gürcülerin, Ermenilerin, Rusların, Tatarların, Farsların, Yahudilerin, Osetlerin, Asurluların ve diğerlerinin tüketici dükkanları açılmalıdır. Sonuncular ister istemez birbirlerinin rakibi ve can düşmanı olarak ortaya çıkmalıdır; bütünlük ve dayanışma yerine tüketiciler arasında kıskançlık ve rekabet doğmalıdır, işte milliyetçilerin sevgilisi 'ulusal kooperatif' bizi buraya götürüyor."

Bu alıntı, "T. Azri"nin kooperatif öğretisi hakkındaki bilincini tam anlamıyla açığa çıkarmaktadır. Fakat dikkat çekicidir ki, "T. Az." ulusal prensibi paylaşıyor bile ve şöyle diyor: Ulusal ihtiyaç için

enternasyonal kooperatifler ulusal seksiyonlar kursunlar. Halk üniversitesinde, mesleki birliklerde vb. işler böyle kurulmamış mıdır?

Kendi payına bu alıntı da "T. Azri"nin kooperatif işinden tamamen habersiz olduğunu tam anlamıyla nitelendirmektedir. Halk üniversitelerinde seksiyonlar tamamen ulusal-kültürel bir zemine dayanmaktadır; Asurlu, Rus veya Yahudi, seksiyonun halk evinde geliştirdiği o özel-ulusal çalışmaya dayanmaktadır, fakat kooperatifte Asurluların umudu şeker satışına mı dayanacak, Ermeninin — pirince, Kürdün — tuza, Yahudinin — sabuna vb.? Tam da halk üniversitesinde mümkün olan şey, kooperatifte doğrudan bir absürtlktür. Bu kadar temel konular üzerinde konuşmak zorunda kalmamız şaşırtıcıdır.

Saxalxo Furceli Gazetesi, 23 Mayıs 1915, No 288. (საქართველოს ეროვნული ბიბლიოთეკა)

Bu çalışmayı faydalı bulduysanız, devam etmesine destek olabilirsiniz. Patreon hesabımız üzerinden de aylık sadece birkaç dolarlık katkınız, Kela Pazû sitesinde daha fazla tarihî gazete çevirisinin yayımlanmasına yardımcı olacaktır.

👉 www.patreon.com