10 Ekim 1928

RAPOR ÜZERİNE MÜZAKERELER

8 Ekim sabahki oturumda, halk komiserinin (narkomfin) raporu üzerine müzakereler başladı. Müzakereler sırasında her iki bütçe de en kapsamlı şekilde ele alındı. Müzakerelerde söz alan yoldaş Şirali Ahundov (Lenkoran), tahsisatların çeşitli uyezdler arasındaki dağılımı üzerinde durdu.

— Kürdistan'a gelince, — diyor, — nüfus başına devlet harcaması 15 ruble 70 kopek düşerken, Lenkoran'da bu rakam 6 ruble'dir. Sübvansiyon fonu dağıtılırken, Kürdistan 70 bin nüfusuyla, 216 bin nüfuslu Lenkoran'dan daha fazlasını almaktadır. Oysa Lenkoran yalnızca geri kalmış bir uyezd olarak devletten güçlendirilmiş yardıma muhtaç olmakla kalmayıp, aynı zamanda Farsistan'la sınır uyezdi olan, bütün Azerbaycan'dan koparılmış, ulusal azınlıklara sahip bir uyezddir. Lenkoran uyezdine tahsisatlar artırılmalı, özellikle tarım alanında. Lenkoran uyezdi, Azlestrest'in idaresizliği ve yetersiz kaynaklar nedeniyle çökmekte olan orman işletmeciliğinin geliştirilmesine muhtaçtır.

Söz alan Asad Karayev (Ağdam), oturumun dikkatini bütçenin gelir kısmının kullanımına, her şeyden önce, bütçeye çok az gelir sağlayan yer altı kaynaklarının kullanımına çekiyor — her десятina başına neredeyse 35-36 kopek.

— Bizde, — diyor devamla, — yerel yetkililerin zayıf niteliği nedeniyle yerel bütçeyle ilgili durum iyi değildir.

Söz alan yoldaş Buniat-zade, hem yerel hem de devlet bütçesinde tarıma ayrılan tahsisatın yetersizliğine işaret ediyor. Oysa Azerbaycan'da 12.000 hanenin yalnızca bir agronoma sahip olduğu uyezdler bulunmaktadır. Agronomlar iyi dağıtılmamıştır, pamuk bölgelerinde bir agronoma 40.000 hektara kadar düşmektedir. Bu yıl olmasa da, gelecek yıl tarıma ayrılan tahsisat artırılmalıdır.

Sonraki konuşmacılar da esas olarak tarım meselesi, köye yardım ve köyün kültürel ihtiyaçları üzerinde durdular.

Yoldaş İtkin (Bakü), bütçe tahsisatlarında kırsal bölgelerdeki hekimlerin maddi durumunun iyileştirilmesi meselesini gündeme getiriyor. Bütçede öngörülen maaş (22 ruble), mevcut sözleşmeli ücretlerin çok altındadır. Şehirlerde fark tedavi fonundan karşılanabilse de, böyle bir fonu bulunmayan köylerde ağır bir durum ortaya çıkmaktadır. Geçen yıl on binlerce ruble tutarında ödeme gecikmesi yaşanmıştı.

8 Ekim akşamki oturumda, oturum halk komiserinin Türkçe ve Rusça dillerinde kapanış konuşmasını dinledi.

Zaria Vostoka Gazetesi, 10 Ekim 1928, No 234. (საქართველოს ეროვნული ბიბლიოთეკა)